Friday, April 6, 2012

ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္းအေၾကာင္းသိေကာင္းစရာ


by ဘဘႀကီး ဘဘႀကီး ဘဘႀကီး on Friday, April 6, 2012 at 1:08pm 

ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံၿခင္း (Epistaxis)
ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံၿခင္းဆိုတာဟာ
ႏွာေယာင္ nostrils တေလ်ာက္မွ ေသြးေတြစီးက်လာၿခင္းကို ဆိုလိုပါတယ္ ။

ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံၿခင္း ၂ မ်ိဳး ရွိပါတယ္ ။ တစ္မ်ိဳးကေတာ့ အေရွ႔ပိုင္း
anterior လို႔ေခၚၿပီး သူကေတာ့ အၿဖစ္မ်ားပါတယ္ ။ ေနာက္တစ္မိ်ဳးကေတာ့
အေနာက္ပိုင္း posterior လို႔ေခၚပါတယ္ ။ သူကေတာ့ အၿဖစ္နဲေလ့ရွိၿပီး
ေဆးကုသမႈလိုအပ္တဲ့ အမ်ိဳးအစားမ်ိဳး ၿဖစ္ပါတယ္ ။
တခါတရံ
အလြန္ဆိုး၀ါးၿပင္းထန္တဲ့အခါမွာ ေသြးေတြဟာ ႏွာတြင္းမ်က္ရည္လမ္းေၾကာင္း
nasolacrimal duct မွထြက္ရွိလာၿပီး မ်က္လံုးကေနေတာင္
ေသြးေတြထြက္ရွိႏိုင္ပါတယ္ ။ ေသြးေတြနဲ႔ ခဲေနတဲ့ေသြးေတြဟာ အစာအိမ္ထဲကို
ေရာက္ရွိႏိုင္ၿပီး ပ်ိဳ႔တာေတြ အန္တာေတြ ၿဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္ ။ ဒီကေနတဆင့္
ေသႏိုင္တာကေတာ့ ရွားပါးၿပီး ၁၉၉၉ ခုႏွစ္မွာ U.S မွာ ၂.၄ မီလီယံ ေသဆံုးမႈမွာ
၄ ေယာက္သာလွ်င္ေတြ႔ရပါတယ္ ။
ဘာေၾကာင့္လူေတြ ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံၿခင္း ခံစားရသလဲ။

ႏွာေခါင္းဆိုတာဟာ ခႏၶာကိုယ္မွာ
ေသြးေၾကာေတြ လြန္စြာ ရွုပ္ေထြးမ်ားၿပားတဲ့ အစိတ္အပိုင္း ၿဖစ္ပါတယ္ ။
ဒါေၾကာင့္ ႏွာေခါင္းကို နဲနဲေလးၿဖစ္ၿဖစ္ထိခိုက္မိတာနဲ႔ အခန္႔မသင့္ရင္ nasal
injury ရၿပီး ေသြးထြက္ႏိုင္ပါတယ္ ။ အကယ္၍ ႏွာေခါင္းနံရံဟာ ေၿခာက္ေသြ႔ေနမယ္
ကြဲအက္ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ထိခိုက္မိၿပီး တၿပိဳင္နက္ရုတ္တရက္ခ်က္ၿခင္း
ေသြးထြက္လာႏိုင္ပါတယ္ ။ ေၿခာက္ေသြ႔ပူၿပင္းတဲ့ ေဒသေတြမွာ
အၿဖစ္မ်ားေလ့ရွိၿပီး ေဆာင္ရာသီေတြမွာ တိုက္တဲ့ေလကလည္း ေၿခာက္ေသြ႔ေနမယ္
ပူေႏြးေနမယ္ ဥပမာ အိမ္ထဲကheater ေတြကထြက္တဲ့ ေလပူေတြကေနတဆင့္
ႏွာေခါင္းေသြးယိုတာ ခံစားရႏိုင္ပါတယ္ ။ အကယ္၍ လူေတြက ေသြးခဲတာကို
တားဆီးေပးတဲ့ ေဆးေတြ ဥပမာ ေသြးက်ဲေဆးေတြၿဖစ္တဲ့ warfarin , aspirin နဲ႔
အၿခားအေရာင္က်ေဆးေတြကို ေသာက္သံုးေနတဲ့လူေတြက ပိုၿပီး
အၿဖစ္မ်ားေလ့ရွိပါတယ္။ အဲဒီလိုအေၿခအေနမွာ နဲနဲေလးထိခိုက္မိတာေတာင္မွ
ေသြးထြက္ၿခင္းက ၿဖစ္ေပၚလာႏိုင္ပါတယ္ ။

ႏွာေခါင္းေသြးယိုၿခင္း ၿဖစ္ပြားမႈႏွုန္းဟာ ေအးတဲ့
ေဆာင္လရာသီေတြမွာ ပိုမ်ားၿပီး အသက္ရွုလမ္း ေၾကာင္း ဆိုင္ရာပိုး၀င္ ေနတဲ့
အေၿခအေနမွာ (Respiratory tract infections)ပို အၿဖစ္မ်ားပါတယ္ ။
တခါတရံမွာလည္း အၿပင္ဖက္ေအးတဲ့ေနရာကေန အိမ္အတြင္းပိုင္း ပူေႏြး
ေၿခာက္ေသြ႔တဲ့ ပတ္၀န္းက်င္ကို ရုတ္တရက္ ၀င္ေရာက္လာတဲ့
အေၿခအေနမွာႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံၿခင္း ၿဖစ္ပြားႏိုင္ပါတယ္ ။
ႏွာေခါင္းေသြးယိုၿခင္းကို ၿဖစ္ေစတဲ့အခ်က္ေတြ ။

# ပိုး၀င္ၿခင္း
# ကိုယ့္ဘာသာႏွာေခါင္းကို ကလိရာကေန
ထိလိုက္မိၿခင္း
#
ယားယံၿခင္း ႏွင့္ ယားယံၿခင္းမရွိေသာ

ႏွာမႊန္ ၿခင္း ႏွာရည္ယိုၿခင္း
# ေသြးေပါင္ခ်ိန္မ်ားၿခင္း (High blood pressure)
# ေသြးကို က်ဲေစတဲ့ ေဆးေတြေသာက္သံုးၿခင္း
( Aspirin, Warfarin , etc,.)
# အရက္အလြန္အကၽြံေသာက္သံုးၿခင္း
# တၿခား ရွားပါးတဲ့အခ်က္ေတြကေတာ့ က်ဴမာေတြ(Tumors) နဲ႔
မ်ိဴးရိုးလိုက္တဲ့ ေသြးေရာဂါေတြ ပဲၿဖစ္ပါတယ္။


ႏွာေခါင္းေသြး လွ်ံရင္ ဘာလုပ္မလည္း ။

ႏွာေခါင္း ေသြးယိုၿပီဆိုရင္
အရင္ဆံုးၿပဳလုပ္ရမွာကေတာ့ စိတ္မလႈပ္ရွားပါနဲ႔ ။ စိတ္ၿငိမ္ၿငိမ္ထားပါ ။

တစ္ခ်ိဳ႔ ႏွာေခါင္းေသြး ယိုၿခင္း ဟာ တကယ္ ၿဖစ္ေနတာထက္

ပိုဆိုးသေယာင္ထင္ရတတ္ပါတယ္ ။ ႏွာေခါင္းေသြး ယိုၿခင္း အမ်ားစုဟာ မိမိဘာသာ

အိမ္မွာပဲ ကုသလို႔ရပါတယ္ ။ အကယ္၍ သင္ ႏွာေခါင္းေသြး ယိုၿပီဆိုလွ်င္ ပထမဆံုး

ထိုင္လိုက္ပါ ။ ၿပီးရင္ေရွ႔ဘက္ကို ခႏၶာကိုယ္ကို အနည္းငယ္ ယိုင္လိုက္ပါ ။

သင့္ ရဲ႕ ဦးေခါင္းဟာ သင့္ ႏွလံုးရဲ႕႔ အထက္မွာ ရွိေနၿခင္းက ႏွာေခါင္းထဲက

ေသြးယိုၿခင္းကို နည္းပါးေစပါတယ္ ။ အေရွ႔ဖက္ကို ယိုင္လိုက္ၿခင္းအား ၿဖင့္

ႏွာေခါင္းထဲက ေသြးေတြဟာ လည္ေခ်ာင္းထဲ၀င္မယ့္အစား ႏွာခါင္းထဲက

ထြက္သြားေစပါတယ္ ။ အကယ္၍ သင္ေနာက္ကို လွန္မိမယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင္ဟာ ေသြးေတြကို

မ်ိဳခ်မိမွာပါပဲ ။ ဒါဆိုရင္ေတာ့ ပ်ိဳ႕တာေတြ အန္တာေတြ ၀မ္းသြားတာေတြ

ၿဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္ ။

သင့္ရဲ႔


လက္မနဲ႔ လက္ညိဳးကို ေပ်ာ့ေပ်ာင္းတဲ့ အေနအထားနဲ႔ သင့္ႏွာေခါင္းထဲက

ေသြးေတြကို ေၿဖးညွင္းစြာ ညွစ္ထုတ္ပါ ။ ညွစ္ရမယ့္ေနရာကေတာ့ သင့္ႏွာေခါင္းရဲ႕

အဆံုးပိုင္းနဲ႔ မာေက်ာၿပီး အရိုးပံုစံ ရွိတဲ့ ေနရာ ၾကားထဲမွာပါပဲ ။

သင့္ႏွာေခါင္းကို ေသြးေတြထြက္တာ ရပ္တဲ့အထိ ကိုင္ထားပါ ။ အနည္းဆံုး ၅

မိနစ္ေလာက္ေပါ့ ။ ေသြးေတြဆက္ထြက္ေနတုန္းပဲဆို ရင္ေတာ့ ေနာက္ထပ္ ၁၀

မိနစ္ေလာက္ထိ ဆက္ကိုင္ထားလိုက္ပါ ။

ဒါ့အၿပင္ ႏွာေခါင္းေပၚကို ေရခဲတံုး ၊ ေရခဲ၀တ္လည္း
တင္ေပးႏိုင္ပါတယ္ ။ ေသြးထြက္တာရပ္သြားၿပီဆုိရင္ေတာ့ ေသြးထပ္ထြက္ ေစမည့္

အၿပဳအမႈမ်ားကို ေရွာင္ပါ ။ ဥပမာ ႏွာေခါင္းကို ထိခိုက္မိၿခင္း အေရွ႔ဖက္ကို

ခႏၶာကိုယ္ကို ဆက္ ယိုင္ေနၿခင္းတို႔ ပဲၿဖစ္ပါတယ္ ။

ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံ ၿခင္းထပ္မၿဖစ္ရေအာင္
ဘယ္လိုကာကြယ္မလဲ ။

။ အိမ္သို႔ၿပန္ၿပီး အနားယူပါ ။ ဦးေခါင္းကို ၃၀ မွ ၄၅ ဒီဂရီသို႔

ၿမွင့္ထားပါ ။
၂ ။
ႏွာေခါင္းထဲသို႔ မည္သည့္အရာမွ ထိုးထည့္ၿခင္း မၿပဳပါနဲ႔ ။
၃ ။ ႏွာေခ်ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ပါးစပ္ကိုဟ
ထားပါ ။ ဒါဆိုရင္ေလေတြက ႏွာေခါင္းကေနမထြက္ပဲ ပါးစပ္ကေန ထြက္သြားမွာ

ၿဖစ္ပါတယ္ ။
၄ ။ ၀မ္း
ခ်ဳပ္မခံပါနဲ႔ ( ၀မ္းခ်ဳပ္လို႔ ညွစ္ရတဲ့အခါမွာ ၀မ္းဗိုက္အတြင္း

ဖိအားမ်ားလာၿခင္း Intra-abdominal pressure တက္လာတဲ့အခါ ေသြးေတြကို

ညွစ္ထုတ္သလို ၿဖစ္တဲ့အတြက္ ေသြးၿပန္လွ်ံႏိုင္တဲ့အတြက္ပါ ။ )
၅ ။ သင့္ရဲ႔ ဦးေခါင္းကို ႏွလံုးရဲ႔
အထက္မွာ ရွိေနပါေစ ။
၆ ။
ေဆးလိပ္ လံုး၀မေသာက္ပါနဲ႔ ။
၇ ။ ၂၄ နာရီအတြင္း ပူလြန္းတဲ့ အရည္ေတြမေသာက္ပါနဲ႔ ။ ေအးေသာ ေပ်ာ့ေသာ
အစာမ်ားသာစားပါ ။
၈ ။
Aspirin , Ibuprofen , Clopidogrel bisulfate နဲ႔ Warfarin ကဲ့သို႔

ေဆးေတြကို ေရွာင္ပါ ။ ဆရာ၀န္က ညႊန္ၾကားထားတယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ကို ဆက္သြယ္ၿပီး

ေဆးေသာက္တာ ရပ္သင့္ မရပ္သင့္ အၾကံဥာဏ္ေတာင္းပါ ။
၉ ။ အကယ္၍ ေသြးၿပန္ယိုလာခဲ့လွ်င္
ႏွာေခါင္းထဲက ေသြးခဲေတြကို လက္မ လက္ညွိဳးနဲ႔ ညွစ္ထုတ္ၿခင္းအားၿဖင့္

ဖယ္ရွားပါ ။ ယာယီအားၿဖင့္ Afrin သို႔မဟုတ္ Neo-Synephrine
ကဲ့သို႔ စပေရးေတြကို သံုးႏိုင္ပါတယ္ ။
ဒီစပေရးေတြက ေသြးေၾကာေတြကို က်ဥ္းေစၿပီး ေသြးေပါင္ခ်ိန္ေတြတက္ေနရင္ေတာ့

မသံုးသင့္ပါဘူး ။
၁၀ ။
အကယ္၍ ေသြးမရပ္ေသးဘူးဆိုရင္ ဆရာ၀န္ရဲ႔ ကုသမႈကို စနစ္တက်ခံယူပါ။
-------------------------------------------------

--
Good Luck!
Mya Myittzu Blog

ေမမြန္ေက်ာ္
Tags: က်န္းမာေရး

0 comments:

Post a Comment

စာမေရးျဖစ္ေတာ့တာေၾကာင့္ က်ေနာ္ႀကိဳက္ၿပီး ဖတ္ေစခ်င္တဲ့စာေလးေတြကို တင္ထားပါတယ္ဗ်ာ

Followers

Total Pageviews

အမွာပါးစရာမ်ားရွိေနရင္

Pop up my Cbox

Blog Archive

အက္ဒမင္

ရွာေဖြေလ ေတြ႔ရွိေလ

Loading...

စာေပျမတ္ႏိုးသူမ်ား

free counters
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
There was an error in this gadget